گاوداری یکی از مشاغلی است که به دلیل بازار همیشگی مصرف محصول نهایی و جذابیت کار با موجود زنده مورد توجه بسیاری از افراد علاقه مند به کار تولیدی و سرمایه گذاری قرار گرفته است. اما نخستین سوالی که برای هر سرمایه گذار پیش می آید این است که مدت زمان به سوددهی رسیدن و یا بازگشت سرمایه چقدر است؟ در این مقاله قصد داریم به بررسی نکات مربوط به بازگشت سرمایه در صنعت گاوداری بپردازیم.
هزینه های احداث گاوداری
پیش از هرچیز بهتر است به هزینه های مربوط به احداث یک گاوداری شیری بپردازیم.
-
محل گاوداری
محل گاوداری باید زمینی وسیع با پیشبینی طرح توسعه و راه های مواصلاتی است. برای تهیه محل گاوداری دو راهکار وجود. می توان یک گاوداری آماده را اجاره کرد یا خرید نمود و یا می توان گاوداری را در محلی جدید احداث نمود. هر یک از این راهکارها مزایا و معایب خود را دارند.
خرید یا اجاره ساختمان آماده گاوداری
خرید یا اجاره ساحتمان آماده از این جهت که می توان سریع تر کار تولیدی را شروع نمود و به سرعت وارد مرحله تولید و سوددهی شد می تواند جذاب باشد. این در صورتی است که شما توان خرید یک گاوداری یا اجاره ی آن همراه با تجهیزات و تعداد مناسب دام برای شروع کار را داشته باشید. به طور کلی خرید یا اجاره گاوداری همراه با تجهیزات در صورت داشتن سرمایه کافی هزینه ی کمتری را دارد.
ساخت گاوداری جدید
ساخت یک گاوداری جدید کاری زمان بر و با نیاز به سرمایه بیشتر در طولانی مدت است. برای احداث یک گاوداری جدید باید مجوزهای لازم برای احداث را اخذ کرد. همچنین هزینه های مربوط به طراحی و احداث مکان جدید زیاد است. از سوی دیگر زمان و تمرکز مدیریتی بالاتری را می طلبد. اما می توان ساخت گاوداری جدید را به تدریج انجام داد و همچنین با تعداد راس کمتر دام شیرده و یا گوساله های ماده آغاز نمود. همچنین می توان گاوداری جدید را با دیدگاه بهتر و اصولی تر احداث نمود.
-
هزینه خرید گاو
خرید دام یا گاو می تواند به صورت های مختلف صورت گیرد که در ادامه حالت های مختلف آن را بررسی می کنیم.
الف: خرید گاو شیرده
خرید گاو شیرده اگرچه راهی آسان و سریع برای شروع فعالیت و درامد است اما باید چند نکته را در نظر داشت. معمولا دامداران با تجربه گاوهای خوب و با عملکرد مناسب خود که سالم بوده و شجره ژنتیکی مناسبی دارند را به فروش نمی رسانند. بنابراین در همگام خرید گاو باید از یک متخصص کمک گرفت تا گاوی سالم و با ظرفیت ژنتیکی مناسب خریداری شود. همچنین گاو نباید بیش از یک یا دو شکم زایمان کرده باشد. چرا که معمولا عمر مفید گاوها به اندازه سه یا چهار شکم زایمان است.
ب: خرید گوساله ماده
گوساله ماده سالم می تواند در آینده گاوی مفید و توانمند برای گله پرورشی باشد. همچنین رعایت نکات مهم در پرورش گوساله می تواند در به دست آوردن یک گله مناسب بسیار مهم باشد.
اما باید توجه داشت که رشد یک گوساله از زمان تولد تا زمان نخستین زایمان که به شیردهی و سوددهی منجر می شود بین 22 ماه تا یک سال به طول می انجامد.
ج: خرید تلیسه آبستن
خرید تلیسه آبستن به خصوص در زمان نزدیک به زایمان بهترین گزینه برای خرید دام است. چرا که گوساله می تواند یک منبع درامد بوده و بخشی از هزینه های انجام شده را برگرداند، همچنین می تواند به عنوان دام آینده گله نگه داری شود و یا در صورتی که گوساله نر باشد می توان آن را پرواربندی کرد و با قیمت مناسب پس از حدود یک سال و نیم به بازار عرضه کرد. از دیگر سو یک گاو جوان می تواند مدت زمان بیشتری را شیر داده و زایمان نماید که منجر به افزایش سریع تر جمعیت گله می شود.
-
هزینه خوراک
تغذیه در حدود 70 درصد از هزینه های جاری یک گاوداری شیری را به خود اختتصاص می دهد. یک گاو اقلام مختلفی را به عنوان خوراک مصرف می کند که برخی از آن ها به صورت فصلی و برخی به طور دائمی قابل تهیه هستند. معمولا علوفه ها در نیمه نخست سال با قیمت مناسب تری در دسترس هستند.
غلات و کنجاله ها نیز در صورتی که وارداتی باشند به طور دائم و در صورتی که داخلی باشند نیز در مواقع خاصی از سال با قیمت مناسب تری ارائه می شوند. یکی از مسائل مهم در گاوداری ثابت بودن اقلام جیره غذایی و فرمول آن است. بنابراین باید اقلام را به میزان مناسبی خریداری کرد. چرا که در غیر این صورت ممکن است مشکلاتی در سلامت و عملکرد بهینه دام به وجود بیاید.
یکی از هزینه های جاری گاوداری نیز بهره گیری از متخخص تغذیه یا جیره نویس خوراک است. پیشنهاد می شود در ابتدای امر بخش کنسانتره را از یک کارخانه خوراک دام معتبر خریداری نمود. چرا که کنسانتره حاوی اقلام متنوعی است که خرید آن ها به صورت اندک نیازمند صرف سرمایه بالایی است.
-
هزینه آب
آب یکی از مسائل بسیار استراتژیک در پرورش گاو شیری است. هر گاو روزانه در حدود 100 لیتر آب می آشامد. شست و شو به خصوص در شیردوشی نیازمند آب است. همچنین آب آشامیدنی موجود در گاوداری باید سالم، بهداشتی و فاقد شوری بالا باشد. چرا که بر سلامت و عملکرد دام اثرگذار است.
منابع مختلفی برای آب در گاوداری ممکن است و جود داشته باشد. چاه آب، آب رودخانه و سد. اگر هیچ یک از آن ها موجود نباشد می توان آب را خریداری نمود.
-
هزینه تجهیزات و ماشین آلات
ماشین آلات گاوداری شامل تراکتور جهت تولید خوراک، تراکتور کودروب، فیدرمیکسر همراه با تراکتور کشنده، آسیاب چکشی، تجهیزات شیردوشی، خنک سازی و نگهداری شیر می باشد.
-
هزینه نیروی کار
نیروی کار گاوداری شامل کارگر، کارشناس متخصص پرورش و نگهبان می باشد. همچننین دامپزشک تلقیح کار و جیره نویس یا مشاور پرورش نیز باید در کنار گاوداری حضور داشته باشند، اما در صورتی که جمعیت گله به میزان کافی نباشد نیاز زیادی به حضور دائمی آن ها نیست و می توان به صورت موردی از فردی متخصص و مطمئن کمک گرفت. هزینه ی نیروهای متخصص بسته به نوع کار معمولا بین 50 درصد تا 100 درصد یا بیشتر نسبت به نیروی کارگری ساده است.
-
هزینه بیمه
بیمه یکی از مهمترین مسائل در پرورش دام است. خطرات متعددی از جمله بیماری ها، مسمویت، آتشسوزی، برق گرفتگی، یا بلایای طبیعی ممکن است سلامت و جان دام ها را تهدید کنند. دام های شما باید پلاک گذاری و بیمه شوند.
-
هزینه استهلاک
تجهیزات و تاسیسات گاوداری همواره در معرض استهلاک هستند. باید بخشی از درامد را به هزینه تعمیرات و یا جایگزینی تجهیزات اختصاص داد.
